۱۲ تا از جاهای دیدنی سردشت؛ از آبشار شلماش تا جنگل‌های زاگرس

سفر به دیدنی های سردشت یعنی باید خودتان را برای ماجراجویی در مقصدی خوش آب‌وهوا در دل کوهستان‌های قندیل و رشته کوه‌های زاگرس آماده کنید. شهر سردشت در جریان جنگ تحمیلی ۸ساله بمباران شیمیایی شد اما از پا نیفتاد و حالا جاهای دیدنی سردشت یکی از مهم‌ترین مقاصد گردشگری غرب کشور هستند. در این مطلب از مجله گردشگری اقامت۲۴ می‌خواهیم به معرفی جاذبه های گردشگری سردشت بپردازیم. خودتان را آماده کنید که قرار است حسابی در شیب کوهستان‌های سردشت بدویم و نفس تازه کنیم.

مکان‌های تاریخی سردشت

در اولین بخش از معرفی جاهای دیدنی سردشت می‌رویم سراغ جاذبه‌های تاریخی و قدمت‌دار که از میان ورق‌های تاریخ هشت هزارساله این شهر به دست ما رسیده‌اند.

پل قلعه تاسیان (پل قلاتاسیان)

اگر در مسیر قدیمی پیرانشهر به سردشت حرکت کنید، جایی در نزدیکی رودخانه زاب کوچک به پل قلعه تاسیان یا پل قلاتاسیان می‌رسید که شاید در نگاه اول یک پل ساده به نظر برسد. اما اگر کمی به آن فرصت دهید می‌بینید یکی از بهترین جاهای سردشت برای سفر خانوادگی‌ست که داستان‌های زیادی برای گفتن دارد. پل قلعه تاسیان ۵۰ متر طول و ۱۰ متر ارتفاع دارد و با سنگ‌های طبیعی رودخانه و ملات‌های بومی ساخته شده است. وقتی کنار این پل می‌ایستید و صدای جریان آب زاب کوچک را می‌شنوید، می‌توانید خودتان را در دل گذشته تصور کنید؛ جایی که قلعه تاسیان تا قرن‌ها مسیر رفت‌وآمد مردم محلی، کاروان‌ها و مسافران بوده و یکی از اصلی‌ترین گذرگاه‌های تجاری و نظامی شمال غرب ایران به شمار می‌‌رفت.

آدرس: سر راه قدیمی میرآباد به مهاباد،‌ قسمت شمالی رودخانه زاب کوچک

لوکیشن پل قلعه تاسیان روی نقشه

حمام تاریخی بیستون سردشت

حمام تاریخی بیستون سردشت یکی از جاهایی‌ست که بیشتر از یک بنای تاریخی، حال‌وهوای زندگی گذشته را منتقل می‌کند. این حمام زمانی بخشی از زندگی روزمره مردم بوده که از آن برای شست‌وشو، گفت‌وگو و حتی معاشرت‌های روزانه استفاده می‌کردند. قدمت حمام تاریخی بیستون به دوره قاجار برمی‌گردد، با این حال تا چند سال پیش به عنوان حمام عمومی استفاده می‌شد. داخل حمام بیستون می‌توانید فضاهایی مثل گرم‌خانه، خزینه و حوضچه‌های آب را ببینید که سازوکار حمام را به خوبی نشان می‌دهند.

آدرس: سردشت، کنار پارک شهر

ساعت بازدید: هر روز از ۸ صبح تا ۱۶

لوکیشن حمام تاریخی بیستون روی نقشه

تپه باستانی ربط

در تپه باستانی ربط خبری از سازه‌های بازسازی‌شده یا ویترین‌های مرتب نیست؛ همه‌چیز همان‌طور که قرن‌ها در دل خاک مانده، روبه‌روی شماست. تپه ربط با وسعتی حدود ۲۵ هکتار در کنار رودخانه زاب قرار گرفته و قدمتش به هزاره اول پیش از میلاد می‌رسد. این منطقه در گذشته یکی از مراکز مهم حکومتی دوران پادشاهی منائیان بوده است. هنگام بازدید از تپه ربط می‌توانید نتایج کاوش‌های باستان‌شناسی را ببینید که لایه‌های مختلفی از زندگی انسان را در این تپه آشکار کرده‌اند؛ از آجرهایی با نقش‌مایه‌های هندسی و اساطیری گرفته تا نشانه‌هایی از یک تمدن سازمان‌یافته. وقتی روی این خاک قدم می‌زنید، درواقع روی ردپای هزاران سال زندگی راه می‌روید!

آدرس: آذربایجان غربی،‌ حومه شهر سردشت

ساعت بازدید: شبانه‌روزی

هزینه ورودی: رایگان

لوکیشن تپه باستانی ربط روی نقشه

مکان‌های تفریحی سردشت

حالا که یک سفر مفصل در تاریخ سردشت و آثار باستانی‌اش داشته‌اید، وقت آن رسیده با بازدید از مکان‌های تفریحی سردشت کمی خوش گذرانی کنید.

منطقه آلان

اگر در میان دیدنی های سردشت دنبال یک طبیعت تمام‌عیار هستید که از شلوغی دنیا به آرامش آن پناه ببرید، منطقه آلان همان جاست. آب‌وهوای خنک در بهار و تابستان، اینجا را به مقصدی ایدئال برای پیک‌نیک و طبیعت‌گردی تبدیل کرده است. آلان در ۱۳ کیلومتری جنوب شهر قرار دارد و با جنگل‌های بلوط، چمنزارهای وسیع، رودخانه‌ها و آبشارهای فصلی یکی از سرسبزترین نقاط آذربایجان غربی محسوب می‌شود. گشت‌وگذار در آلان یعنی حرکت میان روستاهایی مثل بیتوش، گرویس و مزرعه و دیدن طبیعتی که هنوز توانسته خودش را از آسیب‌های انسانی حفظ کرده و بکر بماند.

آدرس: ۱۳ کیلومتری جنوب سردشت

مسیرهای پیاده‌روی و کوهپیمایی دامنه‌های زاگرس

در مسیرهای پیاده‌روی دامنه‌های رشته‌کوه‌ زاگرس، مسیر خودش تبدیل به مقصد و یکی از جاذبه های گردشگری سردشت می‌شود. این منطقه به‌ خاطر موقعیت کوهستانی‌اش، مسیرهای متنوعی از پیاده‌روی سبک تا کوهپیمایی‌های نیمه‌حرفه‌ای دارد؛ از مسیرهای کوتاه اطراف آبشارها گرفته تا مسیرهای طولانی مثل مسیر سردشت به دره دال یا خط‌الراس کوسالان. در این مسیرها ترکیبی از جنگل‌های بلوط، دره‌های عمیق و چشم‌اندازهای وسیع کوهستانی را خواهید دید. طی‌کردن بعضی از این مسیرها چند ساعت زمان نیاز دارند و برای بعضی هم به برنامه‌های یک‌ یا چند روزه نیاز دارید، به ‌خصوص مسیرهایی که باید از چند منطقه عبور کنید. در قسمت زیر، آدرس تعدادی از این مسیرها را ذکر کرده‌ایم:

• اورامان، مسیر ییلاق سردشت به دره دال و روستای عباس‌آباد
• ییلاق سردشت، سروآباد، خط‌الراس کوهستان کوسالان
• مسیر سردشت به روار

گردش در جنگل‌های بلوط سردشت

جنگل‌های بلوط سردشت بخشی از پوشش طبیعی دامنه‌های زاگرس در آذربایجان غربی هستند که با درختان بلوط ایرانی، یکی از مهم‌ترین اکوسیستم‌های طبیعی منطقه را شکل داده‌اند. این جنگل‌ها در اطراف شهر و ارتفاعات سردشت قرار گرفته‌اند و در فصل بهار و تابستان یکی از اصلی‌ترین جاهای دیدنی سردشت برای طبیعت‌گردی محسوب می‌شوند. پیاده‌روی در این جنگل‌ها یعنی حرکت در مسیری سایه‌دار میان درختان کهنسال، شنیدن صدای پرندگان و لذت‌بردن از هوایی خنک حتی در روزهای گرم.

آدرس: ۱۳ کیلومتری جنوب سردشت، منطقه آلان

جاذبه‌های طبیعی سردشت

طبیعت سردشت آن‌قدر وسیع و پرتنوع است که برای یک گشت‌وگذار کامل در آن به حدود یک هفته یا حتی بیشتر زمان نیاز دارید. در ادامه سایر جاهای دیدنی سردشت برای سفر طبیعت‌گردی را معرفی می‌کنیم.

روستاهای بیوران، کانی زرد و گوره‌شیر

برای لمس حال‌وهوای واقعی زندگی در دل طبیعت سردشت، روستاهایی مثل بیوران، کانی زرد و گوره‌شیر را برای بازدید و گردش انتخاب کنید. این روستاها با داشتن باغ‌های میوه، کوهستان‌های سرسبز، چشمه‌های زلال و مسیرهای بکر، فضای متفاوتی نسبت به شهر دارند. به طور کلی بیوران با رودخانه و کوه‌هایش شناخته می‌شود، کانی زرد مسیرهای کوهستانی کمتر دیده‌شده دارد و گوره‌شیر با مراتع و چشم‌اندازهای آرامش‌بخش، مقصدی مناسب برای طبیعت‌گردی است.

آبشار شلماش

در میان جاهای دیدنی سردشت برای طبیعت‌گردی‌، آبشار شلماش معروف‌ترین و پرطرفدارترین مقصد است؛ آبشاری در نزدیکی روستای شلماش که به ‌صورت مجموعه‌ای از سه آبشار پلکانی در دل یک دره سرسبز جریان دارد. مسیر دسترسی به شلماش آسان است و همین موضوع باعث شده تا در بیشتر فصل‌های سال، به‌ خصوص بهار، یکی از شلوغ‌ترین نقاط گردشگری باشد. برای دیدن آبشارها باید از پله‌هایی در دل دره پایین رفت؛ در طول این مسیر، چشم‌انداز آبشارها، صخره‌ها و پوشش جنگلی بلوط همراه شماست. خروش آبشار و فضای سرسبز اطراف، شلماش را به یکی از جاهای دیدنی سردشت برای عکاسی تبدیل کرده است.

آدرس: ۳۰  کیلومتری جنوب غربی سردشت، دامنه کوه‌های زاگرس

لوکیشن آبشار شلماش روی نقشه

چشمه کانی گراوان

در میان دیدنی های سردشت در طبیعت، چشمه کانی گراوان یکی از متفاوت‌ترین جاذبه‌‌هاست. آب این چشمه به دلیل املاح معدنی بالا، از دل زمین به‌ صورت دائمی خارج می‌شود و در مسیر خود رسوبات آهکی ایجاد کرده که به شکل توده‌ای بلند و لایه‌لایه درآمده است. همین رسوبات باعث شده ظاهر این چشمه شبیه آبشاری رنگارنگ باشد که از دل کوه جاری شده است. در اطراف کانی گراوان، ترکیب آب، سنگ و پوشش گیاهی، منظره‌ای چشم‌نواز را خلق کرده است. این چشمه بیشتر برای علاقه‌مندان به پدیده‌های زمین‌شناسی جذاب است و یکی از خاص‌ترین تجربه‌های گردش در میان جاهای دیدنی سردشت را برایتان رقم می‌زند.

آدرس: سردشت، ۲ کیلومتری ربط، مجاور روستای کانی گویز

لوکیشن چشمه کانی گراوان روی نقشه

رودخانه زاب

رودخانه زاب یکی از جاهای دیدنی اطراف سردشت و از مهم‌ترین شریان‌های طبیعی منطقه است که از ارتفاعات پیرانشهر سرچشمه می‌گیرد. این رودخانه پس از عبور از مسیرهای کوهستانی، وارد خاک عراق شده و در نهایت به رود دجله می‌ریزد. رودخانه زاب طولی حدود ۴۰۰ تا ۴۴۰ کیلومتر دارد و نقش حیاتی در شکل‌گیری زیست‌بوم سردشت و اطراف آن ایفا می‌کند. زاب فقط یکی از لوکیشن‌های آبی سردشت نیست، بلکه در شکل‌گیری روستاها، باغ‌ها، مسیرهای محلی و جاهای دیدنی سردشت هم نقش مهمی دارد. حاشیه‌های این رود در فصل‌های گرم یکی از بهترین نقاط برای استراحت، پیک‌نیک و طبیعت‌گردی‌ست، به همین خاطر زاب یکی از بهترین جاهای سردشت برای سفر خانوادگی هم به حساب می‌آید. البته در زمان بارندگی‌های شدید باید با احتیاط به بستر رودخانه نزدیک شوید.

آدرس: ۶ کیلومتری سردشت

آبشار رزگه

آبشار رزگه یکی از آرامش‌بخش‌ترین دیدنی های سردشت است که مسیر دسترسی نسبتا ساده‌ای هم دارد. این آبشار در حدود ۱۲ کیلومتری غرب شهر قرار گرفته و حال‌وهوایی خلوت‌تر از شلماش دارد. ارتفاع این آبشار حدود ۱۵ متر است و در فصل بهار با افزایش حجم آب، چشم‌اندازی سرسبز پیدا می‌کند. در اطراف آبشار رزگه می‌توانید درختان و پوشش گیاهی و در مقابلش دره‌ای سبز با گل‌ها و درختچه‌های وحشی را ببینید. اگر به دنبال یک توقف کوتاه، آرامش و فاصله گرفتن از شلوغی جاهای دیدنی سردشت هستید، آبشار رزگه قطعا بهترین گزینه است.

آدرس: ۱۳ کیلومتری جنوب سردشت، حاشیه جاده ارتباطی سردشت به رزگه

ساعت بازدید: شبانه‌روزی

هزینه ورودی: رایگان

لوکیشن آبشار رزگه روی نقشه

مکان‌های مذهبی سردشت

در این نقطه از آذربایجان غربی، مکان‌های مذهبی صرفا محل عبادت نبوده و جزوی از محوطه‌های تاریخی سردشت هستند. با بازدید از این جاذبه‌ها می‌توانید با بخشی از هویت تاریخی و فرهنگی منطقه آشنا شوید که در معماری این مکان‌ها نقش بسته‌ است.

مسجد جامع سردشت

مسجد جامع سردشت یکی از بناهای تاریخی و ارزشمند این شهر است که علاوه بر کارکرد مذهبی، از نظر تاریخی و معماری نیز جزو جاذبه‌های مهم این شهر است. در جریان بازسازی‌های این مسجد، آثاری مانند خشت‌های مربوط به دوره ساسانی کشف شده که قدمت و اهمیت این مکان را بیشتر نشان می‌دهد. معماری مسجد جامع سردشت با الهام از الگوی مسجد جامع اصفهان شکل گرفته و از عناصر شاخص معماری اسلامی در طراحی آن استفاده شده است.

آدرس: سردشت، خیابان شهید کاظمی، خیابان شهید بریاجی

ساعت بازدید: ساعت‌های اقامه نماز

هزینه ورودی: رایگان

لوکیشن مسجد جامع سردشت روی نقشه

جاهای دیدنی سردشت در بهار

اوج زیبایی و جذابیت طبیعت سردشت در فصل بهار است؛ زمانی که آبشارها پرخروش‌تر، جنگل‌ها سبزتر و هوا خنک و دل‌چسب‌تر از همیشه است. اگر دنبال طبیعت‌گردی، عکاسی یا لذت بردن از هوای تازه هستید، پیشنهاد می‌کنیم از این جاذبه ‌های گردشگری سردشت در فصل بهار دیدن کنید:

• آبشار شلماش
• جنگل‌های بلوط
• ارتفاعات بیوران
• رودخانه زاب
• روستای کانی زرد

جاهای دیدنی سردشت در تابستان

تابستان سردشت خنک و قابل‌تحمل است، به‌ ویژه اگر مسیرتان را به سمت آبشارها، رودخانه‌ها و ییلاقات ببرید. این فصل بهترین زمان برای سرزدن به این جاهای دیدنی سردشت است:

• آبشار گره‌چه‌رمه
• تفرجگاه‌های اطراف رودخانه زاب برای شنا، ماهیگیری و استراحت
• ییلاقات سردشت
• بازارچه مرزی کیله
• چشمه کانی گشتمان

جاهای دیدنی سردشت در پاییز

پاییز سردشت فصل رنگ‌هاست؛ جایی که سبزی جنگل‌ها جایش را به رنگ‌های زرد و نارنجی داده و همه چیز دست به دست هم می‌دهد تا فضا برای عکاسی و قدم‌زدن مهیا باشد. بهترین جاهای دیدنی سردشت در پاییز را در لیست زیر معرفی کرده‌ایم:

• جنگل‌های بلوط سردشت
• آبشار شلماش
• روستای بیوران
• مسیرهای کوهنوردی
• بازارچه مرزی

جاهای دیدنی سردشت در زمستان

چهره سردشت در زمستان متفاوت و آرام است؛ کوه‌ها و جنگل‌ها زیر برف فرو می‌روند و فضا برای تجربه طبیعت‌گردی آرامش‌بخش مهیا می‌شود. برای طی‌کردن مسیرهای جاده‌ای در سفر زمستانی خود، حتما زنجیر چرخ همراه داشته باشید و با لباس گرم و تجهیزات مناسب راهی جاذبه‌های سردشت در زمستان شوید. در این فصل می‌توانید در سردشت، تجربه‌های زیر را داشته باشید:

• تماشای مناظر برفی زاگرس
• عکاسی از چشم‌اندازهای برفی
• سرزدن به بازار قدیم سردشت و تست غذاهای محلی و گرم

جاهای دیدنی اطراف سردشت

اطراف سردشت پر از جاذبه‌هایی‌ست که فاصله کمی با شهر دارند و با بازدید از آن‌ها حال‌وهوایی متفاوت را تجربه می‌کنید. در سفرتان به این منطقه بازدید از این جاهای دیدنی اطراف سردشت را از قلم نیندازید:

• آبشار شلماش (سه طبقه)
• آبشار گره‌چه‌رمه
• آبشار کانی زرد
• چشمه کانی گشتمان
• رودخانه زاب

روستاهای بکر و ناشناخته سردشت

روستاهای بکر و ناشناخته سردشت جدا از طبیعت خیره‌کننده، یک تصویر زنده و دست‌نخورده از حال‌وهوای زندگی بومی مردم در دل دامنه‌های کوهستان به شما نشان می‌دهند.

روستای گوره‌شیر: طبیعت این روستا ترکیبی از مراتع سرسبز، چشمه‌های زلال و چشم‌اندازهای کوهستانی‌ست که فضایی آرام، خلوت و مناسب برای طبیعت‌گردی دارد.

روستای گوله‌گه‌ره: جنگل‌های بلوط اطراف این روستا و مسیرهای پیاده‌روی کم‌تردد، فضایی آرام و بکر را ایجاد کرده‌اند. اینجا خبری از شلوغی نیست، می‌توانید در سکوت طبیعت قدم بزنید و از چشم‌اندازهای طبیعی لذت ببرید.

روستای کانی زرد: با وجود شناخته‌شدن آبشار کانی زرد، مسیرهای کوهستانی و باغ‌های اطراف این روستا هنوز ناشناخته باقی مانده‌اند.

روستاهای مرزی اطراف نلاس و وزینه: این مناطق با طبیعت کوهستانی گسترده، چشم‌اندازهای وسیع زاگرس و سبک زندگی سنتی، تجربه‌ای متفاوت را ارائه می‌دهند. دوری از مسیرهای پرتردد و حفظ فرهنگ اصیل محلی، این روستاها را به جاهای کمتر شناخته شده سردشت تبدیل کرده است.

مناطق روستایی اطراف ارتفاعات بیوران: روستاها و آبادی‌های کوچک این محدوده به دلیل مسیرهای کوهستانی و دسترسی محدود، همچنان بکر مانده‌اند.

چطور به سردشت برویم؟

برای سفر به سردشت باید بدانید که این شهر فرودگاه و ایستگاه راه‌آهن ندارد. اگر قصد سفر هوایی یا ریلی را دارید، نزدیک‌ترین گزینه‌ها فرودگاه یا راه‌آهن شهرهایی مثل مهاباد هستند. از این مقصد باید ادامه مسیر را به صورت زمینی با خودروی شخصی یا تاکسی طی کنید. در گزینه دیگر، می‌توانید از ابتدا با ماشین شخصی یا اتوبوس راهی سردشت شوید که مسیرهای جاده‌ای آن، به‌ ویژه در بخش‌های کوهستانی، چشم‌اندازهای زیبایی هم دارند.

در سردشت کجا اقامت کنیم؟

برای اقامت در سردشت گزینه‌های زیادی پیش‌رو ندارید اما همان انتخاب‌های محدود هم می‌توانند تجربه متفاوتی را برایتان بسازند. اگر دنبال اقامت شهری هستید، می‌توانید سراغ هتل ‌های سردشت بروید که بیشتر شامل مهمان‌پذیرها و اقامتگاه‌های ساده هستند. در کنار آن، اقامتگاه‌های بوم‌گردی یا خانه‌های محلی در اطراف شهر هم گزینه‌های محبوبی هستند که حال‌وهوای سنتی‌ و بکرتری دارند. البته اگر اهلش باشید، می‌توانید روی اقامت در روستاها یا حتی کمپینگ در نزدیکی جاذبه‌ها هم حساب کنید.

صحبت پایانی

سردشت یکی از مقصدهای بکر غرب ایران است که ترکیبی از تاریخ، طبیعت و زندگی روستایی را کنار هم دارد. در این مقاله با مهم‌ترین جاذبه های گردشگری سردشت از آثار تاریخی مثل پل قلعه تاسیان تا طبیعت شگفت‌انگیزی مثل آبشار شلماش و جنگل‌های بلوط آشنا شدید. همچنین منطقه آلان، روستاهای کوهستانی و مسیرهای کوهپیمایی زاگرس بخش مهمی از دیدنی های سردشت را تشکیل می‌دهند. در مجموع جاهای دیدنی سردشت بیشتر بر پایه طبیعتی بکر شکل گرفته‌اند؛ جایی که هنوز می‌توان ردپای طبیعت دست‌نخورده زاگرس را به‌وضوح دید و از سفر لذت برد.

سوالات متداول